Skip to main content
BioCAST

BioCAST

By BioCentrum Edukacji Naukowej
BioCAST to podcasty BioCentrum Edukacji Naukowej, czyli rozmowy o biologii i szerzej rozumianej nauce przygotowane przez zespół BioCEN, pod kierunkiem Mikołaja Cupa i Jaśka Malinowskiego. Poruszamy zagadnienia związane z nauką, o których chcieliście się dowiedzieć, ale jeszcze nie mieliście okazji. Nie zabraknie fascynujących tematów dotyczących współczesnej biologii, biofizyki, medycyny oraz wszystkich innych obszarów nauk przyrodniczych ujętych w niepowtarzalnej humanistyczno-przyrodniczej konwencji.
Where to listen
Apple Podcasts Logo

Apple Podcasts

Google Podcasts Logo

Google Podcasts

Pocket Casts Logo

Pocket Casts

RadioPublic Logo

RadioPublic

Spotify Logo

Spotify

BioCAST S03E05 - Czy jest jeszcze Płyn Lugola?
W ostatnich tygodniach rozbudził się w nas zimnowojenny lęk związany z bronią masowego rażenia i awariami reaktorów atomowych. Promieniowanie towarzyszy nam przez cały czas, ale jego podniesione poziomy mogą być groźne dla zdrowia. Wraz z koszmarami przeszłości, na wierzch wypłynęły też dawne recepty na zagrożenie. Jeśli zastanawiacie się, czy Płyn Lugola ochroni nas przed promieniowaniem, czy jest bezpieczny i przede wszystkim - czy warto go kupić na zapas - ten odcinek jest właśnie dla Was.
20:39
March 23, 2022
BioCAST S03E04 - Bezobjawowa Pandemia
Ostatnie lata okazały się trudne dla wszystkich. Bezustanne lockdowny, co raz nowe, ciągle zmieniające się informacje naukowe, chaos organizacyjny w każdej dziedzinie życia. Z konieczności, każdy musiał zaznajomić się chociaż powierzchownie z pracą naukowców. Z jednej strony informacje o śmiertelnym zagrożeniu epidemicznym, z drugiej o bezobjawowym przebiegu choroby. Jak to jest, że nie wszyscy chorują? Od czego to zależy? Czy zagrożenie jest powszechne? Zapraszamy w kolejną podróż po ścieżkach nauki, wokół której wyrastają mity.
27:15
February 23, 2022
BioCAST S03E03 - Zaszczepiłem się, a i tak zachorowałem?
O szczepieniach wiele się mówi, ale zadajmy sobie pytanie: czy naprawdę rozumiemy, jak one działają? Wokół nich narosło wiele mitów, a niestety z dnia na dzień dochodzą do naszych uszu kolejne teorie spiskowe. W dzisiejszym odcinku BioCAST Jasiek Malinowski i Mikołaj Cup zajęli się rozbieraniem na czynniki pierwsze kolejnych paranaukowych mitów związanych z wakcynologią. Czy szczepienia są niczym betonowy mur między nami a chorobą? Czy szczepienia są bezpieczne? Skąd wiemy, że szczepionki przeciw COVID-19 sprawdzają się w boju z chorobą? Czy warto się szczepić? Na te i na wiele innych pytań odpowiadamy w dzisiejszym odcinku. BioCAST jest podcastem BioCentrum Edukacji Naukowej. Odwiedź nas na Facebooku (klik)!
38:22
February 09, 2022
BioCAST S03E02 - Panie doktorze, dlaczego ja?
Prawie jedna czwarta Polaków umiera z powodu nowotworów złośliwych. To fakt. Niemal z każdej strony docierają do nas informacje, jak się zabezpieczać przed chorobami nowotworowymi. To nie stoi jednak na przeszkodzie do szerzenia się szkodliwych paranaukowych mitów dotyczących pseudomedycyny, negujących fakty i dających złudne poczucie nieśmiertelności. Jak uchronić się od raka? A może czy w ogóle możemy się od niego uchronić. W tym odcinku BioCASTu Mikołaj Cup i Jasiek Malinowski jak zwykle debatują i analizują, czy każde działanie "prozdrowotne" jest faktycznie rozsądne. "Jak żyć, Mikołaju?" zapytał ostatnio Jasiek. No właśnie, jak żyć w świecie, w którym wszystko zabija? BioCAST to podcast popularnonaukowy BioCentrum Edukacji Naukowej. Odwiedź nas na Facebooku (klik!).
32:47
January 26, 2022
BioCAST S03E01 - Zioła pełne magii
Trzeci sezon podcastu popularnonaukowego BioCAST to debaty Jaśka Malinowskiego i Mikołaja Cupa na temat przyczyn powstawania i efektów, które niosą za sobą różne pseudonaukowe mity. W każdym odcinku tej serii wezmą na warsztat inny rozpowszechniony mit, rozbiorą go na czynniki pierwsze, a następnie porozmawiają o tym, jak jest naprawdę Zdrowie i choroba toczą ze sobą bezustanną walkę. Nasza niedoskonała ludzka natura sprawia, że ostatecznie każdy pada jej ofiarą. W obliczu tego tragicznego losu, sięgamy po każdy oręż mogący przechylić szalę zwycięstwa na naszą stronę. Dziś rozmawiamy o tym w jaki sposób robić to równie skutecznie co bezpiecznie i unikać kuszącej wiary w wielkie obietnice. Jak ma się ziołolecznictwo do szkodliwej pseudonaukowej mitologii? Czy zioła są kluczem do sukcesu? Ile korzyści i ile szkody może przynieść ich stosowanie. Zaczynamy trzecią serię BioCASTu!
29:56
January 11, 2022
BioCAST S02E10 - Słodkie wyspy życia
Niektóre schorzenia, które w dzisiejszych czasach mogą nam towarzyszyć wiele dekad i stanowić jedynie niewielką niedogodność w codziennych sytuacjach, były w niedawnej przeszłości nieuleczalne i śmiertelne. W dzisiejszym odcinku wypływamy w podróż na wyspy Langerhansa, które - chociaż niewidoczne dla gołego oka - utrzymują nas przy życiu przez cały okres jego trwania. 
38:50
May 12, 2021
BioCAST S02E09 - Zegar, który tyka w ciszy
Lata 1960 - 1980 były w medycynie okresem obiecującym ostateczny koniec chorób zakaźnych. Powstawało wiele nowych szczepionek, antybiotyków i innych leków, dzięki którym choroby zakaźne jedna po drugiej przestawały być zabójcze. Lekarze i naukowcy uważali, że ostateczne obalenie władzy mikrobów jest tylko kwestią czasu, a nauka ostatecznie zatriumfuje nad zaraźliwą śmiercią. Wszystko zmieniło się w 1983 roku, kiedy dwójka francuskich badaczy odkryła nowy, dotychczas nieznany patogen...
37:54
April 19, 2021
BioCAST S02E08 - "A jednak krąży!"
W nauce często jest tak, że najbardziej oczywiste fakty, które wszyscy znają i rozumieją, były przez wieki spowite mrokiem niewiedzy. Dzisiejsza historia dotyczy jednego z renesansowych przyrodników, Williama Harveya, który jako jeden z pierwszych podjął trud eksperymentalnego zweryfikowania poglądów starożytnych lekarzy i udowodnił ponad wszelką wątpliwość, że krew krąży w żyłach i tętnicach, napędzana wysiłkiem serca.
34:25
March 29, 2021
BioCAST S02E07 - Czy da się z Ziemi badać skład gwiazd?
Przez pierwsze dekady współczesnej astronomii uważano, że skład wszystkich ciał niebieskich jest zbliżony do Ziemi. Badania nad promieniowaniem ciała doskonale czarnego pokazały, że ziemskie skały podgrzane do odpowiedniej temperatury będą produkować światło podobne do słonecznego. Dopiero na początku XX-go wieku wysiłkami Cecilii Payne Gaposkin i jej naśladowców udało się ostatecznie udowodnić, że gwiazdy nie są wielkimi gorącymi Ziemiami, tylko gazowymi reaktorami atomowymi. 
25:47
March 14, 2021
BioCAST S02E06 - Falowanie i spadanie
Rozwój chemii analitycznej w XIX wieku otworzył przed lekarzami nowe możliwości badania organizmów ich pacjentów. Wielu wybitnych innowatorów nauczyło się za pomocą wymyślnych i często skomplikowanych technicznie metod oznaczać skład ludzkiej surowicy i na jego podstawie wcześnie diagnozować rozmaite choroby, trudne lub niemożliwe do wykrycia innymi metodami. Jednym z z nich był nasz rodak - Edmund Biernacki, który w trakcie studiów medycznych zafascynował się metodami badania krwi i opracował nazwaną jego nazwiskiem technikę diagnostyczną, stosowaną w niektórych sytuacjach do dziś.
24:30
February 28, 2021
BioCAST S02E05 - Epidemie przyszłości
W dzisiejszym odcinku BioCASTu rozmawiamy z doktorem Krzysztofem Drabikowskim o tym, jak zmieniło się społeczeństwo dzięki rozwojowi bakteriologii i jak zmieni się, jeśli jej osiągnięcia zostaną zaniedbane.
30:26
February 14, 2021
BioCAST S02E04 - Podziemne potwory!
W dzisiejszym odcinku pojawi się gość specjalny - dr Krzysztof Drabikowski z  Instytutu Biochemii i Biofizyki Polskiej Akademii Nauk, z którym porozmawiamy o niezwykłych zastępach Podziemnych Potworów. Tym razem to my zadawaliśmy pytania, a odpowiadał na nie nasz gość! Nie chcemy zdradzić Wam zbyt wiele, ale dziś dowiecie się między innymi czym - a może kim - są Podziemne Potwory, jak badania z nimi związane wpływają na nasze codzienne życie i jak to się stało, że praca z tajemniczymi Caenorhabditis elegans przyniosła aż 3 Nagrody Nobla w ciągu ośmiu lat.
23:29
January 17, 2021
BioCAST S02E03 - Wielkie pożeracze!
Dziś rozmawiamy o okolicznościach powstania immunologii - dziedziny badającej reakcje odpornościowe, oraz jej ojcu Ilii Miecznikowie, którego badania nad sposobem odżywiania się koralowców i rozgwiazd doprowadziły do otrzymania Nagrody Nobla z fizjologii lub medycyny w 1908 roku.
20:01
January 01, 2021
BioCAST S02E02 - Wejdź w Re-Akcję! - Jak wygląda praca popularyzatora nauki?
W dzisiejszym odcinku specjalnym rozmawiamy z Jankiem Święcickim i Pauliną Czyż, którzy są popularyzatorami nauki w zespole BioCEN i opowiadają o swoim najnowszym projekcie - pierwszym w Polsce karciano - naukowym escape roomie "Wejdź w Re-Akcję!".
21:29
December 15, 2020
BioCAST S02E01 - Co cię nie zabije, to cię wzmocni
W pierwszym odcinku drugiego sezonu BioCASTU podróżujemy do Paryża, w którym 7 kwietnia 1864 pewien sławny chemik postanowił obalić jeden z podstawowych mitów tamtych czasów, funkcjonujący od dwóch tysięcy lat. 
39:58
November 23, 2020
BioCAST S01E10 - Kiedy ciało rozumiem się stało 2/2
To druga część finałowego odcinka pierwszego sezonu BioCASTu. W  przeciągu ostatnich 500 milionów lat na Ziemi wyłonił się jeden  dominujący typ zwierząt - strunowce. W ostatnim, dwuczęściowym odcinku  pierwszego sezonu rozmawiamy o ich dziejach i głównych przemianach,  które ostatecznie przekształciły te - początkowo prymitywne - zwierzęta w  ssaki naczelne i ostatecznie w ludzi. Jasiek Malinowski i Mikołaj Cup  dyskutują, jak do tego doszło, że ciało rozumiem się stało.
21:43
October 20, 2020
BioCAST S01E09 - Kiedy ciało rozumem się stało 1/2
W przeciągu ostatnich 500 milionów lat na Ziemi wyłonił się jeden dominujący typ zwierząt - strunowce. W ostatnim, dwuczęściowym odcinku pierwszego sezonu rozmawiamy o ich dziejach i głównych przemianach, które ostatecznie przekształciły te - początkowo prymitywne - zwierzęta w ssaki naczelne i ostatecznie w ludzi. 
33:26
October 10, 2020
BioCAST S01E08 - Kiedy zwierzęta wybuchły
Bardzo krótko po tym, kiedy pierwsze zwierzęta zaczęły polować na mniejsze stworzenia, doszło do ogromnego i niezwykle szybkiego wzrostu ich różnorodności. Zjawisko to miało miejsce 500 mln lat temu i stanowiło granicę między eonem "bez zwierząt" - Proterozoikiem i trwającym do dzisiaj eonem, w którym zwierzęta opanowały Ziemię - Fanerozoikiem. O tym, co działo się w tych odległych czasach i o konsekwencjach tych zdarzeń rozmawiamy w dzisiejszym odcinku BioCASTu.
25:42
September 04, 2020
BioCAST S01E07 - W kupie siła
Gdy 2 mld lat temu powstały eukarionty, bardzo szybko zaczęły specjalizować się w zajmowaniu różnych przestrzeni w środowisku. Jedne były drapieżne, inne czerpały życiodajną energię z ciepłych promieni Słońca. Po upływie kolejnego miliarda lat, na naszym niebieskim globie, obok jednokomórkowych, samodzielnych stworzeń, pojawiły się pierwsze organizmy składające się z wielu komórek tworzących większą całość. Były to pierwsze zwierzęta - nasi najdawniejsi wielokomórkowi przodkowie. W dzisiejszym odcinku odbywamy podróż do świata, w którym zwierzęta były zupełnie nowymi mieszkańcami. Rozmawiamy o tym w jaki sposób doszło do ich powstania, jak możemy badać ich genealogię i na ile ich dziedzictwo żyje w nas do dziś.
27:21
August 07, 2020
BioCAST S01E06 - Pierwszy romans w wielkim oceanie
W dzisiejszym odcinku po raz kolejny wracamy myślami do wczesnego proterozoliku, czyli cofamy się o około 2 miliardy lat. Rozmawiamy o historii niezwykłej, romantycznej przygody dwóch prymitywnych komórek oraz o wielkim wyzwaniu Życia, polegającym na bezustannym wzroście złożoności biologicznej. 
21:41
July 24, 2020
BioCAST S01E05 - Przypadkowa przyjaźń na miliardy lat
Wielka oksydacja Ziemi była największą katastrofą ekologiczną na naszej planecie. Spowodowała ona największe wymieranie w dziejach życia, zabijając do 98% wszystkich organizmów. Życie jednak niczym feniks, odrodziło się z popiołów, a uwolnione nisze ekologiczne i nowe warunki środowiskowe umożliwiły rozwój gatunków o niespotykanej wcześniej złożoności. Zapraszamy Was w podróż na Ziemię sprzed dwóch miliardów lat - do świata pierwszych eukariontów. 
27:21
July 09, 2020
BioCAST S01E04 - O tym, jak bakterie malowały Ziemię
Czy błękitna planeta naprawdę jest błękitna? Czy zawsze taka była? Dziś Jasiek Malinowski i Mikołaj Cup porozmawiają o równowadze tlenowej naszej atmosfery. Jak kształtowała się na przestrzeni miliardów lat i jakie niosło to ze sobą skutki.
29:25
June 29, 2020
BioCAST S01E03 - Jednoosobowa armia
Tradycyjny podział na biologię, chemię i fizykę w nauce zaczyna dziś tracić rację bytu. Właściwszym podejściem wydaje się interdyscyplinarne traktowanie problemów. O wyzwaniach, metodach i poszukiwaniu biofizycznego Graala rozmawiają Mikołaj Cup i Gość BioCASTu - biofizyk Mikołaj Kuska.
24:42
June 29, 2020
BioCAST S01E02 - Wyprawa do ogrodu piekieł
Krety Lamarcka, żółwie Darwina i motyle Wallace’a, czyli o ewolucji myśli ewolucyjnej. Podróżując po Archipelagu Malajskim i Wyspach Galapagos, Jasiek Malinowski i Mikołaj Cup opowiadają o historii teorii ewolucji.
25:58
June 29, 2020
BioCAST S01E01 - Krótka historia nauki
W pierwszym odcinku czeka Was szybka podróż w czasie przez historię nauki. W kolejnych nie zabraknie fascynujących tematów dotyczących współczesnej biologii, w tym także związanych z obecną pandemią COVID-19.
34:19
June 29, 2020